इंग्रजी बोलताना आणि लिहिताना Do, Does, Did हे शब्द खूप महत्त्वाचे आहेत. हे शब्द मुख्यतः प्रश्न विचारण्यासाठी, नकारार्थी वाक्य बनवण्यासाठी आणि काही वेळा जोर देण्यासाठी वापरले जातात.

आज आपण Do, Does, Did चा वापर अगदी सोप्या मराठीत शिकणार आहोत.

---

1) Do म्हणजे काय?

Do हा शब्द Present Tense मध्ये वापरला जातो.

तो खालील subject सोबत वापरतात:

• I
• We
• You
• They
• Plural nouns

Structure

Positive Sentence

Subject + Verb + Object

👉 Positive sentence मध्ये सामान्यतः “do” लागत नाही.

Examples:

• I play cricket.
  – मी क्रिकेट खेळतो.
• They study English.
  – ते इंग्रजी शिकतात.

---

Negative Sentence

Subject + do not (don’t) + V1

Examples:

• I do not like tea.
  – मला चहा आवडत नाही.
• We don’t watch TV.
  – आम्ही टीव्ही पाहत नाही.
• They do not speak Marathi.
  – ते मराठी बोलत नाहीत.

---

Question Sentence

Do + Subject + V1 + Object?

Examples:

• Do you play football?
  – तू फुटबॉल खेळतोस का?
• Do they understand English?
  – त्यांना इंग्रजी समजते का?
• Do we need money?
  – आपल्याला पैशांची गरज आहे का?

---

2) Does म्हणजे काय?

Does हा शब्द देखील Present Tense मध्ये वापरतात.
पण तो फक्त Singular Subject सोबत वापरतात.

Does कोणासोबत वापरतात?

• He
• She
• It
• Singular noun

---

Important Rule

जेव्हा वाक्यात Does येतो तेव्हा मुख्य verb ची पहिली form (V1) वापरतात.

❌ She does not goes to school.
✅ She does not go to school.

---

Negative Sentence

Subject + does not (doesn’t) + V1

Examples:

• He does not drive a car.
  – तो कार चालवत नाही.
• She doesn’t eat pizza.
  – ती पिझ्झा खात नाही.
• It does not work properly.
  – ते व्यवस्थित काम करत नाही.

---

Question Sentence

Does + Subject + V1 + Object?

Examples:

• Does he play cricket?
  – तो क्रिकेट खेळतो का?
• Does she know you?
  – तिला तू माहिती आहेस का?
• Does your brother study here?
  – तुझा भाऊ येथे शिकतो का?

---

3) Did म्हणजे काय?

Did हा शब्द Past Tense मध्ये वापरतात.

तो सर्व subject सोबत वापरतात.

• I
• We
• You
• They
• He
• She
• It

---

Important Rule

जेव्हा वाक्यात Did वापरतो तेव्हा मुख्य verb ची फक्त V1 वापरतात.

❌ Did you went there?
✅ Did you go there?

---

Negative Sentence

Subject + did not (didn’t) + V1

Examples:

• I did not call him.
  – मी त्याला फोन केला नाही.
• She didn’t come yesterday.
  – ती काल आली नाही.
• They did not watch the movie.
  – त्यांनी चित्रपट पाहिला नाही.

---

Question Sentence

Did + Subject + V1 + Object?

Examples:

• Did you finish your work?
  – तू तुझे काम पूर्ण केले का?
• Did he help you?
  – त्याने तुला मदत केली का?
• Did they visit Pune?
  – त्यांनी पुण्याला भेट दिली का?

---

Do, Does, Did चा फरक

Word	Tense	Subjects
Do	Present	I, We, You, They
Does	Present	He, She, It
Did	Past	All Subjects

---

Helping Verb म्हणून वापर

हे शब्द अनेकदा Helping Verb म्हणून वापरले जातात.

Examples

• Do you like coffee?
• Does she speak English?
• Did they arrive early?

---

जोर देण्यासाठी वापर (Emphasis)

कधी कधी एखादी गोष्ट जोर देऊन सांगण्यासाठी देखील वापरतात.

Examples

• I do respect you.
  – मी खरंच तुझा आदर करतो.
• She does work hard.
  – ती खरंच खूप मेहनत करते.
• He did complete the task.
  – त्याने खरंच काम पूर्ण केले.

---

Common Mistakes

1) Does सोबत Verb ची s/es वापरू नये

❌ He does plays cricket.
✅ He does play cricket.

---

2) Did सोबत V2 वापरू नये

❌ Did you went there?
✅ Did you go there?

---

3) Do/Does चा चुकीचा वापर

❌ Does they play football?
✅ Do they play football?

---

Daily Use Examples

• Do you understand me?
  – तुला माझं समजतं का?
• Does your mother cook food?
  – तुझी आई जेवण बनवते का?
• Did you call me?
  – तू मला फोन केला होता का?
• I don’t like noise.
  – मला आवाज आवडत नाही.
• She doesn’t watch TV.
  – ती टीव्ही पाहत नाही.
• We didn’t go to school.
  – आम्ही शाळेत गेलो नाही.

---

Exercise – Fill in the blanks

योग्य पर्याय वापरा: do / does / did

1. ___ you play cricket?
2. She ___ not like coffee.
3. ___ he come yesterday?
4. They ___ not understand English.
5. ___ your sister sing songs?
6. We ___ not go there.
7. ___ she help you?
8. I ___ my homework daily.
9. He ___ not watch TV yesterday.
10. ___ they live in Pune?

---

Answers

1. Do
2. does
3. Did
4. do
5. Does
6. did
7. Does
8. do
9. did
10. Do

---

Practice Sentences

मराठीतून इंग्रजीत भाषांतर करा:

1. तू मला ओळखतोस का?
2. ती शाळेत जात नाही.
3. त्यांनी मला मदत केली का?
4. आम्ही काल बाजारात गेलो नाही.
5. तो इंग्रजी बोलतो का?

---

Conclusion

Do, Does, Did हे इंग्रजीतील अतिशय महत्त्वाचे helping verbs आहेत.
यांचा योग्य वापर शिकलात तर तुम्ही सहजपणे:

• प्रश्न विचारू शकता
• Negative sentences बनवू शकता
• इंग्रजी अधिक confidently बोलू शकता

दररोज सराव करा आणि स्वतःची वाक्ये तयार करण्याचा प्रयत्न करा.